cr: https://worldwarn.com/2025/07/25/bm-21-cambodia/
BM-21 ของกัมพูชา เป็นระบบจรวดหลายลำกล้อง (Multiple Launch Rocket System: MLRS) ที่ถูกจัดหาเข้าประจำการในกองทัพของกัมพูชา โดยมีรายละเอียดเบื้องต้นดังนี้..
📌 ชื่อเต็ม
BM-21 “Grad” (รัสเซีย: БМ-21 “Град”)
เป็นระบบจรวดหลายลำกล้องจากยุคสหภาพโซเวียต
🔧 ข้อมูลทางเทคนิคหลัก
| รายการ | รายละเอียด |
|---|---|
| ประเภท | ระบบจรวดหลายลำกล้อง |
| ถิ่นกำเนิด | สหภาพโซเวียต (ปัจจุบันคือรัสเซีย) |
| จำนวนลำกล้อง | 40 ลำกล้อง |
| ขนาดจรวด | 122 มม. |
| พิสัยยิง | 5.4 – 20 กิโลเมตร (บางรุ่นยิงได้ถึง 40 กม.) |
| ระบบฐานยิง | ติดตั้งบนรถบรรทุก Ural-375D (6×6) |
| เวลายิงเต็มชุด | ประมาณ 20 วินาที |
| เวลาเตรียมยิง | ไม่ถึง 3 นาที |
| เวลาถอนตัวหลังยิง | ภายใน 1-2 นาที |
| ลูกเรือ | 3 – 6 นาย |
บริบทการใช้งาน BM‑21 ในกัมพูชา
-
กัมพูชาใช้ BM‑21 ในการซ้อมยิงครั้งแรกเมื่อปี 2010 ที่จังหวัด Kampong Chhnang โดยยิงได้ถึงระยะ 40 กม. โดยไม่มีอุบัติเหตุใด ๆ และถือว่าเป็นส่วนหนึ่งของการฝึกเตรียมกำลังเพื่อป้องกันประเทศ
-
ต่อมาในปี 2013 ฝึกยิงขนาดใหญ่ใน Kampong Speu โดยใช้ BM‑21 หลายสิบคัน ยิงมากถึง 600 ลูก และได้ผลลัพธ์แม่นยำทุกครั้งตามเป้า
-
ข้อมูลล่าสุดจากปี 2025 ระบุว่ากัมพูชามี BM‑21 ประมาณ 8 ระบบในประจำการ ภายในอาวุธของกองทัพกัมพูชา ซึ่งรวมถึง MLRS อื่น ๆ เช่น RM‑70 และระบบจีน PHL‑03
📊 สรุปข้อมูลสำคัญ
| ประเด็น | รายละเอียด |
|---|---|
| ชื่อ: | BM‑21 “Grad” ระบบ MLRS ขนาด 122 มม. |
| จำนวนคร่าว ๆ: | มีในกองทัพประมาณ 8 ระบบ, ใช้ร่วมกับ RM‑70 และ PHL‑03 |
| การใช้งาน: | ใช้ในงานฝึกยิง-สาธิตและเคลื่อนกำลังระหว่างการเผชิญสถานการณ์ชายแดน |
| จุดเด่น: | ยิง 40 นัดรวดใน 20 วินาที, เตรียมยิงภายใน 3 นาที, ถอยตัวได้ทันทีภายใน 2 นาที |
ราคาของจรวด BM-21 (ขนาด 122 มม.) นั้นมีความผันแปรตามแหล่งที่มา (ของแท้จากรัสเซียหรือรุ่นผลิตในจีน/ยุโรปตะวันออก) และสภาพเศรษฐกิจในช่วงนั้นๆ โดยประมาณการได้ดังนี้:
- ราคาเฉลี่ยต่อลูก: ประมาณ 1,200 – 3,800 ดอลลาร์สหรัฐ (หรือราว 40,000 – 130,000 บาท)
- การยิงเต็มชุด (40 นัด): จะมีค่าใช้จ่ายประมาณ 1.6 – 5.2 ล้านบาทต่อหนึ่งชุดยิง
แม้ดูเหมือนจะมีราคาสูง แต่เมื่อเทียบกับขีปนาวุธนำวิถี (Guided Missiles) ที่มีราคาหลักสิบล้านบาทต่อลูก BM-21 ถือเป็น “อาวุธราคาถูก” ที่ให้ผลลัพธ์ในการกดดันพื้นที่เป้าหมายได้อย่างมหาศาล
กัมพูชาเลือกใช้ BM-21 เป็นหัวหอกในการโจมตี ไม่ใช่เพราะความแม่นยำ แต่เป็นเพราะ”ประสิทธิภาพในการทำลายล้างเป็นวงกว้าง” และ “ความคล่องตัว”
- การยิงแบบปูพรม (Area Saturation): BM-21 สามารถยิงจรวดขนาด 122 มม. จำนวน 40 นัดได้ภายในเวลาเพียง 20 วินาทีถึง 1 นาที จรวดเหล่านี้จะตกลงสู่พื้นที่เป้าหมายในลักษณะกระจายตัว(Saturation) ทำให้ยากต่อการป้องกัน และสร้างความเสียหายต่อที่ตั้งทางทหารหรือชุมชนในวงกว้าง
- ยุทธวิธี “ยิงแล้วหนี” (Shoot and Scoot): ตัวเครื่องยิงติดตั้งอยู่บนรถบรรทุกขับเคลื่อน 6 ล้อ ทำให้สามารถเคลื่อนที่เข้าสู่จุดยิงและถอนตัวออกไปได้ทันทีหลังจากยิงเสร็จก่อนที่เรดาร์ตรวจจับวิถีกระสุนของไทยจะระบุพิกัดและยิงตอบโต้ได้ทัน
- อำนาจการทำลายทางจิตวิทยา: เสียงและปริมาณจรวดที่ตกหนักหน่วงส่งผลต่อขวัญกำลังใจของทหารและพลเรือนในพื้นที่แนวหลังมากกว่าปืนใหญ่ทั่วไป